W kręgu przeszłości
Najstarszą formą zniewolenia i pozbawienia wolności, który był aż namacalny w starożytności, średniowieczu, a nawet w czasach współczesnych było niewolnictwo. Zmuszanie ludzi do pracy, traktowanie ich jak gorszych, a czasami nawet jak zwierzęta, chociaż nawet nie tak, gdyż zwierzęta chociażby domowe traktuje się z szacunkiem, przywiązaniem, a przywiązanie do niewolników… Raczej to ich wiązano i traktowano jak śmieci. Jest to chyba najokrutniejsza forma traktowania człowieka, pozbawienie go godności osobistej. To, co teraz możemy podziwiać, jako cuda starożytności chociażby w Grecji i Rzymie, było okrawane krwią niewinnych ludzi, którzy byli zmuszani do katorżniczej pracy, czasami po ostatnie tchnienie. W późniejszych czasach, zjawisko niewolnictwa możemy dostrzec chociażby na ziemiach polskich, gdzie do pracy na rzecz swych panów wykorzystywano chłopów, którzy nie mieli żadnych praw.